Het meest fataal elektrische letsel als gevolg van elektriciteit is het gevolg van brandwonden door een vlamboog, ook wel arc flash genoemd.

Beschermende kleding tegen elektrische vlamboog

De vlamboog bedreigt niet alleen de veiligheid van personen maar veroorzaakt ook onder andere bedrijfsstilstand en schade aan apparatuur. Oorzaken van een vlamboog kunnen onder meer zijn:

  • menselijke fout(en)
  • stof en/of vocht
  • slechte verbindingen
  • materiaalveroudering

Wat is een elektrische vlamboog?

Een elektrische vlamboog is een continue of kortdurende elektrische ontlading met een zeer hoge stroomsterkte tussen twee op afstand staande geleiders. Een vlamboog gaat gepaard met een zeer helder licht en intensieve warmte. Vanwege het risico op ernstige brandwonden, veroorzaakt door intensieve warmte vormt een vlamboog een zeer ernstig gevaar, met mogelijk fatale gevolgen. De elektrische vlamboog genereert ook andere potentieel ernstige gevaren zoals zeer intens licht, een drukgolf, lawaai en giftige dampen. De hitteoverslag van een elektrische vlamboog kan zeer kortstondig oplopen tot extreem hoge temperaturen (tot 20 000°C).
Naast deze hitte-explosie zijn er ook nog andere risico’s die optreden:

  • Het vrijkomen van giftige koper- en staaldampen (door het smelten van de elektrische installatie)
  • Zware rookvorming met schadelijke stoffen en dampen
  • Geluidsgolven tot meer dan 140 dB
  • Drukgolven met rondvliegende splinters van geleiders
  • Ultraviolet / infrarood licht
  • Andere thermische gevaren ten gevolge van hitteontwikkeling

Welke normen zijn van toepassing?

Er zijn op dit moment twee methoden om kleding te beoordelen voor bescherming tegen een elektrische vlamboog. De eerste methode is de ‘box test’ die staat omschreven in de norm IEC 61482-1-2. Bij de box test wordt de klasse bepaald afhankelijk van de testcondities en gemeten thermische bescherming. Klasse 1 is daarbij het minimum en komt overeen met een vlamboog van 4kA, gedurende 500 ms en bij een afstand van 30 cm. De test voor klasse 2 maakt gebruik van een kortsluit stroomsterkte van 7 kA. De tweede methode is de ‘open arc test’ op basis van de norm IEC 61482-1-1. Bij de open arc methode wordt onder meer de Arc Thermal Protection Value (ATPV) bepaald 2). Deze moet tenminste minimaal 167,5 kJ/m² (4 cal/cm²) te bedragen. Hoe hoger de waarde, hoe beter (hoger) de bescherming(zie tabel).
Tabel Hazard Rating Category

De Hazard Risk Category wordt gedefinieerd op basis van de USA norm NFPA70E: Standard for electrical safety in the workplace®2), toegewezen op basis van risico in verband met elektrische veiligheid en vlamboog. De HRC is hierbij bepalend voor de keuze van beschermende kleding en overige persoonlijke beschermingsmiddelen.

HRC 1 Vlamvertragende kleding op basis van minimaal 4 Cal/cm2
HRC 2 Vlamvertragende kleding (1 tot 2 lagen) op basis van minimaal 8 Cal/cm2
HRC 3 Vlamvertragende kleding (pakken van 2 tot 3 lagen) op basis van minimaal 25 Cal/cm2
HRC 4 Vlam vertragende kleding (pakken van 3 of meer lagen) op basis van minimaal 40 Cal/cm2

De afgelopen jaren werd in Europa meestal kleding aangeboden op basis van IEC 61482-1-2 (box test) dus met een vermelding van klasse 1 of 2. Buiten de Europese Unie, met name de petrochemische bedrijven en offshore industrie in de USA, wordt hoofdzakelijk geclassificeerd op basis van ATPV. De laatste tijd wordt dan ook steeds meer kleding aangeboden waarop voor beide methoden de prestatieniveaus zijn gespecificeerd. Omdat beide methoden onderling niet goed correleren, moeten fabrikanten testen uit laten voeren volgens beide methoden.

Meer weten?

Voor meer informatie over dit onderwerp kunt u contact opnemen met uw Customer Service medewerker.